Zaans Symphonie Orkest
Het Zaans Symfonie Orkest, voortgekomen uit de Toonkunsttraditie, kan bogen op een lange geschiedenis. Die begint in de negentiende eeuw. Toen, om precies te zijn in 1829, werd namelijk de Maatschappij tot bevordering van de Toonkunst opgericht. Deze had als doel het toen nog grote koninkrijk Holland muzikaal meer aanzien in Europa te geven. Ze schreef daartoe compositieprijsvragen uit, organiseerde muziekfeesten, stimuleerde in plaatselijke afdelingen de (gemengde) koorzang, promootte het muzikale onderricht en werkte daardoor mee aan de verhoging van de muzikale standaard van de steeds professioneler wordende symfonieorkesten.
Sommige plaatselijke afdelingen stichtten muziekscholen; die in Amsterdam zelfs een eigen conservatorium. De afdeling voor Zaandam en omstreken werd eigenlijk pas laat opgericht en wel op 20 juni 1924, als koorvereniging. Wie de eerste dirigent was, is niet meer te vinden. Wel is bekend dat F.J. Sicking het koor leidde van 1933 tot eind jaren vijftig. Onder zijn leiding genoten de jaarlijkse uitvoeringen van Bachs Matthäus Passion een bekendheid die tot buiten de Zaanstreek reikte. Als aparte vereniging bestond sinds 1920 de Zaanse Orkestvereniging, die vanaf 1930 onder leiding stond van Piet van Mever. Deze verliet het orkest in 1941 om assistent-dirigent van het Rotterdams Philharmonisch te worden. Van Mever leidde ook het Zaans Kamerorkest, dat voornamelijk bestond uit werkloze beroepsmusici. Het was de tijd van de grote crisis. Bij de hierboven genoemde uitvoeringen van de Matthäus verzorgde de Zaanse Orkestvereniging de instrumentale begeleiding. In 1937 ontstond er onenigheid en scheidde een deel van de leden zich af.
Na de Tweede Wereldoorlog hebben beide verenigingen elkaar weer gevonden en zijn zij gezamenlijk verdergegaan als de orkestafdeling van de Maatschappij tot Bevordering der Toonkunst, afdeling Zaandam en omstreken. Het koor, waar ooit alles mee begon, werd in 1976 opgeheven door een gebrek aan herenleden. De orkestafdeling bestaat nog steeds en verzorgt halfjaarlijks een concert. Het woord Toonkunst is overigens inmiddels uit de naam geschrapt. Onder de noemer Toonkunst opereren alleen nog koren. Het Zaans Symfonie Orkest is aangesloten bij de Federatie voor Amateur Symfonie Orkesten (FASO).
Naar de website
